AMACO Celadon (C) glazuren: de gids voor de mengbare serie

Weinig glazuurtradities hebben zo'n lange geschiedenis als celadon. Wat bijna 2.000 jaar geleden in Chinese ovens begon en via de Songdynastie tot keizerlijke hofkunst uitgroeide, behoort nog altijd tot de meest gewilde keramiekesthetieken ter wereld.^[1]

De AMACO Celadon serie (afkorting: C) brengt precies deze esthetiek naar de moderne elektrische oven en voegt er iets aan toe dat de klassieke traditie nooit kende: een systeem van kleuren die je voor 100 % onderling kunt mengen.^[2]

In deze gids leggen we uit hoe de Celadon serie werkt, waarin ze verschilt van de AMACO Potter's Choice serie, hoe je zelf kleuren mengt en welke combinaties de moeite waard zijn om mee te beginnen. Ken je onze Potter's Choice gids al, dan vind je hier de perfecte aanvulling: beide series zijn officieel als layeringpartners voor elkaar ontworpen.^[3]

Veel plezier bij het glazuren, je Formwerk team!

-->> Hier ga je direct naar de Celadon glazuren in de shop <<--

Wat is de Celadon serie?

De Celadon serie van de Amerikaanse fabrikant AMACO (ook geschreven als Amaco) is een collectie transparante glansglazuren voor de middentemperatuur bij kegel 5 tot 6, dus voor temperaturen tussen 1.186 °C en 1.222 °C in een gewone elektrische oven.^[2] De nummering van de serie loopt weliswaar tot 65 (kleur Tangelo), maar stand zomer 2026 zijn er 33 kleuren beschikbaar, van klassiek jadegroen via blauw, geel en oranje tot grijs en zwart. De serie wordt aangeboden als vloeibaar kwastglazuur in verpakkingen van 472 ml, zes kleuren daarnaast ook in de fles van 1 gallon (3,8 l). Voor dompelglazuur zijn alle kleuren bovendien verkrijgbaar als droog poeder van 10 lb. Alle kleuren zijn loodvrij en na de stook voedselveilig.^[4]

^{Het meest verbreid zijn de flessen van 472 ml met Celadon als kwastglazuur}

De naam gaat terug op een van de oudste glazuurtradities ter wereld. Echt celadon ontstond in China al tijdens de dynastie van de Oostelijke Han (25 tot 220 n.Chr.) en bereikte zijn artistieke hoogtepunt in de Songdynastie (960 tot 1279), toen keizerlijke ovens zoals Longquan, Ru en Guan de beroemde jadegroene glazuren perfectioneerden.^[1] De kenmerkende groene kleur ontstaat traditioneel door een klein aandeel ijzeroxide in het glazuur, dat bij een reductiestook groen uitkleurt.^[5] Ook Korea ontwikkelde tijdens de Goryeodynastie (918 tot 1392) een eigen, wereldberoemde celadontraditie, en in Japan werd het als seiji bekende aardewerk vooral door theemeesters gewaardeerd.^[1] Ben je geïnteresseerd in de Japanse esthetiek van deze traditie, lees dan meer in ons artikel Wabi-sabi keramiek.

Belangrijk om het goed te plaatsen: AMACO heeft het begrip bewust verruimd. De C serie gaat uit van het gedrag van de historische voorbeelden, dus van transparantie, glans en het verzamelen van glazuur in verdiepingen, maar past dit principe toe op een heel kleurenpalet dat ver voorbij het klassieke groen gaat.^[2] Een 'celadon' in oranje of violet zou historisch gezien een tegenstrijdigheid zijn. Als moderne productfamilie werkt het concept toch, omdat het optische gedrag van alle kleuren het klassieke voorbeeld volgt.

Het kernprincipe: transparantie en glazuur dat zich verzamelt

Om te begrijpen wanneer Celadon de juiste keuze is, hoef je maar één principe te onthouden: Celadon glazuren zijn transparant en reageren op de laagdikte. Waar het glazuur dik staat, oogt de kleur donker en verzadigd. Waar het dun ligt, blijft het licht en schemert de scherf erdoorheen.^[4]

Het principe daarachter is het samenlopen van het glazuur in verdiepingen, in het Engels pooling genoemd: op een gestructureerd oppervlak verzamelt het vloeibare glazuur zich tijdens de stook in de diepere delen. In ingekraste lijnen, gestempelde patronen, draairillen of reliëfranden staat het glazuur dikker en kleurt het donkerder uit. Op de verhogingen daartussen blijft het dun en licht. Het resultaat: het glazuur tekent de structuur van het stuk na, in plaats van die te bedekken. Elk krasmotief, elke stempel, elke rille wordt benadrukt.^[2]

Precies daarin zit het verschil met dekkende glazuren: een dekkend glazuur geeft bij een ingekraste en een gladde beker bijna hetzelfde resultaat. Een Celadon glazuur maakt van de ingekraste beker een pronkstuk en van de gladde een eerder onopvallende. Celadon heeft textuur nodig om te schitteren.

Celadon glazuren tekenen de structuur van het stuk na, in plaats van die te bedekken.

Tweede gevolg van de transparantie: de scherf speelt mee. Op wit steengoed verschijnen de kleuren helder en stralend, op beige of lichtbruin stokende klei warm en gedempt, op donkere klei verdwijnen ze bijna.^[4] Wil je de kleuren zien zoals op de voorbeeldfoto's van AMACO, werk dan het liefst met wit of licht steengoed. Geschikte massa's vind je in ons assortiment klei.

Celadon vs. Potter's Choice: het verschil

Een vraag die we regelmatig krijgen: wat is het verschil tussen de twee populaire AMACO series? Het korte antwoord: Potter's Choice creëert eigen effecten, Celadon benadrukt de effecten die jij in de klei hebt aangebracht. Hier de directe vergelijking:

Het Celadon (C) glazuur C-49 Rainforest

Het Potter's Choice (PC) glazuur PC-46 Lustrous Jade

Beide series stoken in hetzelfde temperatuurbereik en zijn daardoor probleemloos in dezelfde oven en zelfs op hetzelfde stuk te combineren.^[3] De technische details van de Potter's Choice serie, inclusief alle kleurfamilies en layeringcombinaties, vind je in onze uitgebreide Potter's Choice gids.

Kleuren mengen: wat deze serie uniek maakt

Nu de echte troef van de serie: alle Celadon glazuren zijn voor 100 % onderling mengbaar.^[2] Dat klinkt weinig spectaculair, maar op de markt voor gebruiksklare kwastglazuren is het een zeldzaamheid. Bij de meeste commerciële glazuurseries leidt het mengen van twee kleuren tot onvoorspelbare chemische reacties. Bij de C serie heeft AMACO alle kleuren op hetzelfde basisrecept opgebouwd, zodat ze zich gedragen als verf: blauw plus geel geeft groen, en dat betrouwbaar en reproduceerbaar.

Zo wordt de serie van een kleurenassortiment een kleurenpalet. In plaats van beperkt te zijn tot de 33 standaardkleuren, kun je vrijwel elke tussentint zelf aanmengen. Drie hulpmiddelen helpen daarbij vooral:^[6]

• C-11 Mixing Clear is het kleurloze basisglazuur van de serie. Hiermee verdun je elke kleur en maak je die transparanter en lichter, zonder de glazuurchemie te veranderen. Voor iedereen die serieus wil mengen, is C-11 het belangrijkste afzonderlijke glazuur van de serie.
  
  
• C-1 Obsidian (zwart) maakt elke kleur donkerder en geeft diepe, gedempte tinten. Al kleine hoeveelheden veranderen de mengeling duidelijk, dus voorzichtig doseren.
  
  
• C-10 Snow (wit) maakt kleuren pasteliger en zachter, maar vermindert daarbij ook de transparantie. De juiste keuze voor zachte, melkachtige tinten.

C-1 Obsidian als fles van 472 ml

In de praktijk meng je op volume, dus met maatlepels of maatbekers in plaats van met de weegschaal.^[6] Een voorbeeld: 3 delen C-20 Cobalt plus 1 deel C-11 Mixing Clear geven een lichter, transparanter blauw. Daarbij zijn twee dingen belangrijk. Ten eerste: schud beide glazuren voor het mengen grondig op, zodat de vaste stoffen gelijkmatig verdeeld zijn. Ten tweede: noteer elke mengverhouding meteen. Niets is frustrerender dan een perfecte wenskleur die je nooit meer kunt reproduceren, omdat het recept ontbreekt.

Eerlijk is eerlijk, er is één beperking: de mengbaarheid geldt alleen binnen de Celadon serie. Celadon mengen met Potter's Choice of andere glazuurseries leidt tot onvoorspelbare resultaten en wordt door AMACO niet aanbevolen. De series laten zich wel stapelen (daarover straks meer in het deel over layering), maar niet in de emmer vermengen.

Toepassing: zo breng je Celadon goed aan

De basisregel is dezelfde als bij Potter's Choice: 3 lagen op biscuit gestookt op cone 04, elke laag volledig laten drogen en daarna stoken op cone 5 tot 6.^[6] Wat biscuit precies is, lees je in ons artikel Wat is een biscuitstook?

Eerst een handige eigenschap: pure Celadon glazuren zijn stabiel en lopen tijdens de stook nauwelijks. Dat maakt ze prettig in het gebruik, je hoeft je dus minder zorgen te maken over druipers of vastgeplakte ovenplaten dan bij sterk vloeiende glazuren. Pas als je Celadon combineert met een vloeiend Potter's Choice glazuur, komt er beweging in (daarover straks meer).

Een Celadon glazuur benadrukt elke oppervlaktestructuur: het glazuur verzamelt zich in de verdiepingen en kleurt daar donkerder uit. Goed te zien aan drie technieken op één tegel: links kerfdecoratie (carving), in het midden decoratie met slib (slip trailing), rechts een met water uitgewassen structuur (water etching)

Elke ongelijkmatige plek, elke kwaststreek en elke overlapping blijft na de stook zichtbaar als lichtere of donkerdere zone, omdat de kleurdiepte direct afhangt van de laagdikte. Dus: werk gelijkmatig, breng de lagen kruiselings aan en controleer voor de stook of het oppervlak overal gelijkmatig bedekt is.

Layering: Celadon onder Potter's Choice

AMACO raadt de combinatie officieel aan: 3 lagen Celadon als basis, daarover 3 lagen Potter's Choice, gestookt op cone 6.^[3] De transparante Celadon basis geeft het stuk een heldere grondkleur, het PC glazuur daarboven zorgt voor vloei en effect. Twee beproefde combinaties om mee te beginnen:

• PC-57 Smokey Merlot over C-1 Obsidian: diep zwart met pruimkleurige accenten
• PC-21 Arctic Blue over C-20 Cobalt: donkerblauwe ondergrond met lichte vloeisporen

Bij zes lagen in totaal loopt het glazuur merkbaar. Daarom: glazuur het onderste derde dunner, laat minstens 1 cm aan de onderkant onbeglazuurd en bescherm de ovenplaat met ovenplaatbeschermer. Meer combinaties vind je in de Potter's Choice gids.

Voorbeeld van de combinatie PC-57 Smokey Merlot over C-1 Obsidian

Voor welke projecten is Celadon geschikt?

Ideaal: stukken met kerfdecoratie (carving), reliëfwerk, decoratie met slib (slip trailing), wateretsen (water etching), gestempelde patronen en zichtbare draairillen, het liefst op witte of lichte klei. AMACO noemt precies deze vier technieken als schoolvoorbeelden, omdat het glazuur zich overal daar in de verdiepingen verzamelt en de structuur benadrukt.

Minder geschikt: gladde stukken zonder textuur (het glazuur oogt daar sober, bijna onopvallend) en donkere scherven (de transparante kleuren verdwijnen optisch). Werk je op donkere klei of wil je dekkende effecten, kies dan liever direct voor Potter's Choice.

Voedselveiligheid en veiligheid

Alle Celadon glazuren zijn loodvrij en na een correcte stook voedselveilig.^[4] De meeste kleuren dragen het AP keurmerk (Approved Product, niet giftig). Drie kleuren vormen een uitzondering: C-27 Storm, C-47 Jade en C-49 Rainforest dragen het CL keurmerk (Caution Label).^[7] Dat betekent niet dat de afgewerkte stukken bedenkelijk zouden zijn. Het CL keurmerk heeft alleen betrekking op de etikettering bij het werken met het vloeibare glazuur, niet op de afgewerkte stukken. Volgens AMACO zijn alle Celadon kleuren zonder uitzondering voedselveilig, ook deze drie. Een praktisch verschil: de kleuren met het AP keurmerk zijn uitdrukkelijk ook vrijgegeven voor spuiten.

Let op de glazuurflessen van Amaco op dit symbool, dat op voedselveiligheid wijst. Soms staat er ook "Dinnerware Safe" in plaats van "Food Safe".

Verkoop je servies beroepsmatig, houd dan los daarvan rekening met het volgende: AMACO raadt makers van verkoopwaar aan om de afgewerkte stukken op voedselveiligheid te laten testen, omdat de stookomstandigheden het resultaat kunnen beïnvloeden. Dat geldt vooral voor zelf gemengde kleuren.

Let op: alle informatie over voedselveiligheid komt van AMACO en heeft betrekking op correct gestookt werk. Lees bij elk glazuur de informatie van de fabrikant goed door.

Met welke Celadon kleuren begin je?

Onze aanbeveling voor een zinvolle basisuitrusting:

1. C-11 Mixing Clear: de basis voor al het mengen, een must
2. C-20 Cobalt: verzadigd, betrouwbaar blauw
3. C-1 Obsidian: zwart om donkerder te maken en als basis voor layering
4. C-10 Snow: wit voor pasteltinten
5. C-49 Rainforest: glanzend steengoedglazuur in een diep bosgroen

Met deze vijf glazuren kun je dankzij de mengbaarheid al een breed kleurenspectrum bestrijken. Alle beschikbare kleuren vind je in ons assortiment glazuren.

Veelgestelde vragen over de Celadon serie

Wat betekent celadon eigenlijk?
De term staat traditioneel voor groenachtige, ijzerhoudende glazuren uit de Aziatische keramiektraditie. De Europese naam gaat vermoedelijk terug op Céladon, een personage uit een Franse roman uit de 17e eeuw dat groene linten droeg.^[5] AMACO gebruikt de term voor de hele serie transparante glansglazuren.

Kan ik Celadon met Potter's Choice mengen?
Nee, niet in de emmer. De series laten zich uitstekend over elkaar heen aanbrengen, maar niet vermengen. Alleen Celadon kleuren zijn onderling mengbaar.

Waarom ziet mijn Celadon glazuur er vlekkerig uit?
Bijna altijd door ongelijkmatig aanbrengen. Bij transparante glazuren wordt elke schommeling in laagdikte zichtbaar als kleurverschil. Breng gelijkmatiger aan, werk kruiselings, drie volle lagen.

Werkt Celadon op donkere klei?
Technisch wel, optisch meestal teleurstellend. De transparante kleuren hebben een lichte ondergrond nodig om te stralen. Op donkere klei blijft vaak alleen een donkere glans over.

Zijn Celadon glazuren vaatwasserbestendig?
Ja, correct op cone 5 tot 6 gestookte Celadon glazuren op dicht steengoed zijn geschikt voor dagelijks gebruik en kunnen in de vaatwasser.

Conclusie

De Celadon serie is de tegenhanger van Potter's Choice: geen effectglazuur, maar een gereedschap dat je eigen werk zichtbaar maakt. Kras je, stempel je of werk je met textuur, dan vind je hier het passende glazuur. En de 100 % mengbaarheid maakt de serie tot het enige echte kleurenpalet onder de commerciële kwastglazuren. Heb je vragen over de keuze, dan adviseren we je graag.

Bronnen